Wydawca treści Wydawca treści

Obszary chronionego krajobrazu

Obszary chronionego krajobrazu to tereny chronione ze względu na wyróżniający się krajobraz o zróżnicowanych ekosystemach, wartościowe ze względu na możliwość zaspokajania potrzeb związanych z turystyką i wypoczynkiem lub pełnioną funkcją korytarzy ekologicznych.

Na obszarze Nadleśnictwa Szprotawa znajdują się fragmenty 5 obszarów chronionego krajobrazu. Zalicza się do nich:

  •  „Dolina Bobru" – to korytarz ekologiczny rangi krajowej, o powierzchni 1376,15ha, z czego 706,65 ha znajduje się w zarządzie Nadleśnictwa Szprotawa. Obejmuje 3 gminy: Żagań, Małomice oraz Szprotawę. Większą część tego obszaru zajmuje zespół przyrodniczo – krajobrazowy „Park Słowiański", który wyróżnia się ze względu na swoje walory widokowe. Wkomponowany jest on w krajobraz wykształconej we wczesnym holocenie pradoliny rzeki Bóbr, osiągającą miejscami szerokość nawet do 2 km oraz charakteryzującą się osobliwym mikroklimatem. Większość terenu porośnięta jest przez grąd o typowej strukturze i składzie florystycznym. Największe siedliska leśne terenu stanowią wiekowe dąbrowy. W skład Zespołu wchodzą ponadto cenne przyrodniczo starorzecza, bajora, mokradła i źródliska. Celem ochrony tego obszaru jest zachowanie krajobrazu pradoliny Bobru o wyjątkowych wartościach przyrodniczo – widokowych.

Dolina Bobru. Fot. Jerzy Wilanowski

  • Wzgórza Dalkowskie" – rozciągają się one na długości 100 km pomiędzy Wzniesieniami Żarskimi od strony zachodniej, a Obniżeniem Ścinawskim od strony wschodniej. Od strony północnej sąsiadują z Pradoliną Głogowską, na południu z Równiną Szprotawską i Wysoczyzną Lubińską. Obszar jest mało zalesiony, jednak miejscami występują tam ubogie lasy mieszane z sosną i dębem, a na wzniesieniach drzewostany gatunkowe z bukiem, dębem, sosną, jesionem, świerkiem, olszą i brzozą.
  •  „Dolina Brzeźnicy" – położona jest w gminie Brzeźnica i zajmuje powierzchnię 2542 ha, z czego 10,59 ha podlega pod Nadleśnictwo Szprotawa.
  • Dolina Szprotawki" – powierzchnia całego obszaru zajmuje 5570 ha, a powierzchnia gruntów Nadleśnictwa  ponad 2 673,30 ha i obejmuje dwie gminy – Niegosławice i Szprotawę. 
  •  „Bory Dolnośląskie" - zajmują powierzchnię 26223 ha, z czego w zasięgu terytorialnym Nadleśnictwa jest 96,92 ha. Obejmują dwie gminy – Żagań i Małomice oraz leśnictwa Śliwnik, zachodnią część leśnictwa Leszno Górne, leśnictwo Małomice, a także południową część leśnictwa Stara Kopernia i zachodnią część leśnictwa Witków. Bory Dolnośląskie położone są pomiędzy Wzniesieniami Żarskimi, Wzgórzami Dalkowskimi od strony północnej a Pogórzem Izerskim od południa. Od strony wschodniej sąsiadują z Równiną Szprotawską, Wysoczyzną Lubińską, Równiną Legnicką i Chojnowską.

  


Polecane artykuły Polecane artykuły

Powrót

Historia

Historia

Nadleśnictwo Szprotawa w swoim dzisiejszym kształcie zostało utworzone Zarządzeniem Naczelnego Dyrektora Lasów Państwowych dnia 1 kwietnia 1993r. Do tego czasu w skład Nadleśnictwa wchodził jeszcze obręb Żagań włączony w 1976r.

Pierwsze zapiski o gospodarce leśnej pochodzą z 1430 roku. Według kroniki, miasto Szprotawa zatrudniało już w tamtych czasach leśniczego nadzorującego lasy miejskie. Lasy te zajmowały powierzchnię około 4300 ha i obejmowały południowo - wschodnią część dzisiejszego obrębu Szprotawa. Należała do nich również "Buczyna Szprotawska", która była od dawna obiektem chronionym, a w latach 30- XX wieku uzyskała status rezerwatu zajmującego powierzchnię 85,20 ha. Rezerwat w obecnym kształcie zajmuje 152,30 ha. Do dzisiaj w rezerwacie zachowały się dwa kamienie pamiątkowe, upamiętniające kolejnych Nadleśniczych lasów miejskich z XIX wieku.

Oprócz "Buczyny Szprotawskiej" istniały jeszcze dwa rezerwaty - "Wysoki Las" i "Błota nad Szprotą". Chroniony również był pomnik przyrody - dąb "Chrobry", który nosił wówczas nazwę "Wielki Dąb" ("Grosse Eiche") oraz "Buk Trębacza" ("Trompeterbuche"). 

Pozostałe lasy dzisiejszego Nadleśnictwa Szprotawa stanowiły własność majątków ziemskich i gospodarstw chłopskich. Do dziś między innymi zachowały się kamienie graniczne Heinricha von Neumana - dziewiętnastowiecznego właściciela dóbr Wiechlice i okolicy.

W dzisiejszym obrębie Małomice, leśnictwo Małomice (oddział 256) jako drzewostan zakwalifikowany jest dawny park dworski projektowany około 1872 roku przez Carla Petzolda, który uczył się i pracował u Rehdera - nadwornego ogrodnika Hermanna von Pücklera - twórcy Parku Mużakowskiego.

W latach 1862 - 1883 na powierzchni 19 ha w Sobolicach (Zöbeln) został założony park przy pałacu Kupperwolffa, który dotrwał do dzisiaj.  Decyzją wojewody Lubuskiego park przekazano do zasobów gminy Bytom Odrzański. Tym samym Nadleśnictwo Szprotawa zubożało o 8 pomników przyrody, które znajdowały się we wspomnianym parku.

Czasy współczesne

Nadleśnictwo Szprotawa powstało w 1946 roku i obejmowało teren dzisiejszego obrębu Szprotawa z powierzchnią około 8000 ha. Pierwotny podział powierzchniowy był bardzo uproszczony - jeden oddział stanowił jedno wydzielenie.

W latach 1952 - 1965 obowiązywał prowizoryczny plan urządzania lasu i dopiero w 1965 roku opracowano definitywny plan oparty o pełną taksację.

Przez lata, jakie minęły od zakończenia II wojny światowej, w Lasach Państwowych następowały liczne reorganizacje i zmiany podziałów terytorialnych, które nie ominęły również Szprotawy.

W latach 70-tych XX wieku w wyniku przeprowadzonego łączenia jednostek, utworzono duże Nadleśnictwo, które składało się z 4 obrębów (Szprotawa, Małomice, Żagań i Żuków) i obejmowało zasięgiem terytorialnym ponad 100 000 ha. Obecnie na Nadleśnictwo Szprotawa składają się dwa obręby (Szprotawa i Małomice) obejmujące około 19 tys. ha powierzchni leśnej, przy zasięgu terytorialnym rzędu 65 000 ha. Obręb Szprotawa jako część Borów Dolnośląskich tworzy praktycznie zwartą całość, natomiast obręb Małomice składa się z ponad 300 kompleksów, z czego 106 ma powierzchnię poniżej 1 ha, zaś kolejne 114 mieści się w przedziale od 1 do 5 ha. Granica polno - leśna Nadleśnictwa wynosi około 1000 km, czyli jest porównywalna z długością granicy Polski z Czechami i Słowacją.

W okresie od 1946 roku do dzisiaj Nadleśnictwem Szprotawa kierowało (wliczając obecnego) - siedmiu Nadleśniczych. Z nazwisk powszechnie znanych należy wymienić Nadleśniczego Zygmunta Patalasa (1951 - 1952), późniejszego Dyrektora Instytutu Badawczego Leśnictwa w Warszawie. Nadleśnictwem Białobrzezie (przemianowanym na Żuków w 1951 r., przyłączonym do Szprotawy w 1973r.), w latach 1947 - 1951 kierował Adam Szczerba - późniejszy Naczelny Dyrektor Lasów Państwowych.